Laparoskopi ve Histeroskopi Nedir?
Laparoskopi Nedir? Nasıl Yapılır?
Laparoskopi karın içi organların küçük kesilerle görüntülenmesini ve cerrahi işlemlerin gerçekleştirilmesini sağlayan minimal invaziv bir cerrahi yöntemdir. Özellikle kadın üreme sağlığı, infertilite (kısırlık) ve çeşitli jinekolojik hastalıkların tanı ve tedavisinde yaygın olarak kullanılır.
Laparoskopi işlemi genel anestezi altında göbek deliğinin hemen altına yaklaşık 1 cm genişliğinde kesi yapılarak laparaskop denilen ışıklı bir kamera mu keşiden karın içine yerleştirilir. Gerekli durumlarda ek işlemler için karın alt kısmını 1-2 kesi daha yapılabilir. Karın içi co2 gazıyla şişirilir ve organlar daha iyi görüntülenir. Laparoskopi tanısal amaçlı yapılıyorsa sadece organların durumu değerlendirilir. Tedavi amaçlı yapılıyorsa yumurtalık kistleri, miyomlar, endometriozis odakları veya tüplerin tıkanıklığı gibi sorunlar giderilebilir.
Histeroskopi Nedir? Nasıl Uygulanır?
Histereskopi rahim içinin ve rahim kanalının incelenmesi için kullanılan bir tanı ve tedavi yöntemidir. Histereskop adı verilen ince, ışıklı ve kameraya sahip bir cihaz ile rahim içi doğrudan görüntülenerek anormal durumlar teşhis edilebilir ve gerekirse cerrahi müdahale yapılabilir.
Histereskopi işlemi adet bitiminden sonraki ilk birkaç gün içinde yapılır. Hastanın durumuna göre lokal yada genel anestezi ile yapılabilir. Spekulum yardımı ile vajina açılır ve rahim ağzı temizlenir. Sonrasında histereskop cihazı rahim ağzına nazikçe yerleştirilir. Kamera aracılığı ile rahim iç duvarları, endometrium dokusu ve tüp ağızları detaylı incelenir. Eğer anormal bir durum tespit edilirse histereskop içinden geçirilen özel aletlerle cerrahi müdahale yapılabilir.
Bu İki Yöntem Arasındaki Farklar Nelerdir?
Histereskopi ve laparoskopi jinekolojik hastalıkların tanı ve tedavisinde kullanılan iki minimal invaziv yöntemdir. Ancak uygulama alanları , kullanım amaçları ve teknikleri açısından önemli farklılıkları vardır. Histereskopi rahim içinin incelenmesini sağlarken, laparoskopi karın içi organların (rahim, tüpler, yumurtalıklar gibi ) incelenmesini sağlar. Histereskopi vajinadan girilerek laparoskopi göbek bölgesinden girilerek yapılır.
Laparoskopi ve Histeroskopi Hangi Durumlarda Uygulanır?
Miyom, Kist ve Endometriozis Tedavisinde Kullanımı
Laparoskopi miyomlar, yumurtalık kistleri ve endometriozis gibi jinekolojik hastalıkların tedavisinde etkili ve güvenli bir yöntemdir. Doğurganlığı korumak isteyen kadınlar için önemli avantajlar sunar ve açık ameliyata kıyasla daha hızlı iyileşme süreci sağlar
Kısırlık (İnfertilite) ve Rahim İçi Problemlerin Değerlendirilmesi
Kısırlık (infertilite) ve rahim içi problemleri değerlendirmek ve tedavi etmek için her iki yöntem de kullanılmaktadır. Ancak kullanım alanları ve avantajları farklıdır. Histereskopi rahim içinin ve rahim ağzının değerlendirilmesi için kullanılan bir yöntemdir. Kısırlık araştırmaları, tekrarlayan düşüklerin nedenlerinin belirlenmesi, rahim içi yapışıklıkları değerlendirmek için ,rahim içi anomalilerin tespiti için kullanılmaktadır. Laparoskopi ile rahim tüpler ve yumurtalıklar detaylı bir şekilde incelenir. Sebebi bilinmeyen kısırlık durumlarında , tüplerin açıklığının kontrol edilmesi ve tüp tıkanıklıklarının açılmasında ,endometriozis şüphesi olan hastalarda ,yumurtalık kistleri ve miyomların varlığında kullanılmaktadır.
Rahim İçindeki Polip ve Yapışıklıkların Giderilmesi
Rahim içi polip ve yapışıklıkların açılmasında histereskopi yöntemi kullanılmaktadır. Histereskop aletinin içinden geçirilen özel makas ve diğer aletlerle polip ve yapışıklıklar kesilerek tedavi edilmektedir.
Laparoskopi ve Histeroskopi Öncesi Hazırlık Süreci
İşlem Öncesinde Nelere Dikkat Edilmeli?
Laparoskopi öncesi hazırlıkta ameliyat öncesi değerlendirme, işlemden 8 saat önce aç ve susuz kalmak, kullanılan ilaçların düzenlenmesi bulunmaktadır.
Histereskopi öncesi hazırlıkta işlem öncesi değerlendirme, işlem için uygun zamanın seçilmesi, eğer genel anestezi alınacaksa 8 saat öncesinde aç ve susuz kalmak, kullanılan ilaçların düzenlenmesi bulunmaktadır.
Anestezi Türü ve Hasta Hazırlık Aşamaları
Laparoskopi işleminde genel anestezi tercih edilir. Histereskopi işleminde lokal veya genel anestezi (hafif sedasyon) tercih edilmektedir. Bağırsak hazırlığı laparoskopi de bazen gerekirken histereskopi işleminde gerekmez .
Aç Kalma Süresi ve Kullanılan İlaçların Düzenlenmesi
Hastaların işlem öncesi 8 saat aç ve susuz kalması gerekmektedir. Sigara ve alkol kullanımı 48 saat öncesinde bırakılmalıdır. Kan sulandırıcı ilaçlar doktor kontrolünde bırakılmalıdır. Düzenli kullanılan ilaçlar doktora bildirilmelidir. İlaç alerjisi varsa doktora mutlaka bildirilmelidir.
Laparoskopi ve Histeroskopi Nasıl Yapılır?
Laparoskopi Sırasında Uygulanan Adımlar
Laparoskopi işlemi genel anestezi altında göbek deliğinin hemen altına yaklaşık 1 cm genişliğinde kesi yapılarak laparaskop denilen ışıklı bir kamera mu keşiden karın içine yerleştirilir. Gerekli durumlarda ek işlemler için karın alt kısmını 1-2 kesi daha yapılabilir. Karın içi co2 gazıyla şişirilir ve organlar daha iyi görüntülenir. Laparoskopi tanısal amaçlı yapılıyorsa sadece organların durumu değerlendirilir. Tedavi amaçlı yapılıyorsa yumurtalık kistleri, miyomlar, endometriozis odakları veya tüplerin tıkanıklığı gibi sorunlar giderilebilir.
Histeroskopi Sürecinde Hastayı Neler Bekler?
Hasta anestezi türüne göre 30dk-2saat dinlendirilir. Hafif kramp tarzı ağrılar ve lekelenme şeklinde kanamalar olabilir. genel anestezi alındıysa bir süre baş dönmesi ve halsizlik hissedilebilir. İdrara çıkmada geçici bir süre rahatsızlık hissedilebilir.
İşlem Sırasında Hissedilenler ve Sürenin Uzunluğu
Tanısal histereskopi ortalama 5-10 dk, operatif histereskopi işleme bağlı olarak 15-45 dk sürebilir. Lokal anestezi ile yapılan işlemlerde hafif kasılmalar hissedilebilir. Genel anestezi alındığında hasta herhangi bir şey hissetmez. Rahim içine verilen sıvıya bağlı olarak hafif basınç hissi oluşabilir.
Laparoskopi ve Histeroskopinin Avantajları Nelerdir?
Açık Cerrahiye Göre Daha Az Ağrı ve Kısa İyileşme Süresi
Açık cerrahiye göre daha küçük kesiler yapılır, daha hızlı iyileşme süreci sağlar, daha küçük kesiler nedeniyle daha az ağrı hissi olur ve hastanede kalış süresi daha kısadır.
Minimal İnvaziv Yöntemlerin Hastaya Sağladığı Kolaylıklar
Daha hızlı iyileşme süreci, daha az kanama ve yapışıklık riski , estetik açıdan avantajlar ve hastanede kalış süresinin kısa olması gibi avantajlar sağlar
Hastanede Kalış Süresi ve Günlük Hayata Dönüş Süreci
Laparoskopi sonrası hastanede kalış süresi 1-2 gündür . histereskopi işlemi sonrası hasta aynı gün taburcu edilir. Açık ameliyat sonrası günlük hayata dönüş 4-6 hafta sürebilirken Laparoskopi işlemi sonrasında 1-2 hafta kadar kısa sürede normal hayata dönüş olabilmektedir.
İşlem Sonrası İyileşme ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
İşlem Sonrası Ağrı ve Rahatsızlık Normal midir?
Laparoskopi işlemi sonrası kesiler nedeniyle hafif ve orta şiddette ağrı olabilir. karın içerisine verilen gaz nedeniyle omuz ve sırt ağrısı görülebilir. Ağrıyı azaltmak için doktorunuzun önerdiği ağrı kesicileri kullanabilirsiniz.
Histereskopi sonrasında rahim içine verilen sıvıdan dolayı hafif kasık ağrısı olabilir genellikle birkaç saat içinde azalır.
Ne Zaman Günlük Hayata ve İşe Dönülebilir?
Basit bir tanısal laparoskopiden sonra 3-7 gün içinde , daha kapsamlı cerrahi işlem sonrası ise 1-2 hafta içinde normal günlük hayata ve işe dönülebilir.
Histereskopi işlemi sonrasında aynı gün veya ertesi gün normal günlük hayata ve işe dönülebilir.
İşlem Sonrası Cinsel Hayat ve Egzersiz Önerileri
Tanısal laparoskopi sonrası 7-10 gün içinde cerrahi laparoskopi sonrasında 2-4 hafta içinde cinsel ilişkiye izin verilir. Laparoskopi sonrası ilk 1 hafta hafif yürüyüşler ,2-3 hafta içinde orta seviye egzersizler (tempolu yürüyüş ve pilates gibi ) ,4-6 hafta sonra ağır egzersizler (koşu, ağırlık kaldırma gibi ) doktor onayı alınarak yapılabilir.
Histereskopi sonrası 3-5 gün sonra cinsel ilişkiye izin verilir. Histereskopi işlemi sonrası ertesi gün hafif-orta egzersiz 1-2 hafta sonrasında ağır egzersiz yapılabilir.
Laparoskopi ve Histeroskopi Riskleri Var mı?
Olası Yan Etkiler ve Komplikasyonlar
Gaz kaynaklı ağrı ve rahatsızlık, hafif vajinal kanama , yorgunluk , mide bulantısı ve şişkinlik gibi yan etkiler görülebilir.
Enfeksiyon, kanama ,organ yaralanması, derin ven trombozu, da nadir görülen komplikasyonlar arasındadır.
Enfeksiyon ve Kanama Riskleri Nasıl Önlenir?
Operasyon öncesi cerrahi alanın sterilizasyonu yapılmalı, vajinal bölge temizliği , işlem öncesi antibiyotik proflaksisi ile enfeksiyon riski önlenebilir.
Kanama riski ise kan sulandırıcı ilaçların kullanımına dikkat ederek , ilk günlerde ağır fiziksel aktivitelerden kaçınarak önlenebilir.
Laparoskopi ve Histeroskopi Hakkında Sık Sorulan Sorular (SSS)
Bu İşlemler Kısırlığa Sebep Olur mu?
Laparoskopi ve histereskopi genellikle kısırlık tedavilerinde teşhis ve tedavi amacıyla kullanılan yöntemlerdir. Doğru şekilde kullanıldığında doğurganlığı artırmaya yardımcı olabilir. ancak nadir durumlarda bazı komplikasyonlar doğurganlığı etkileyebilir.
Bu durumlar işlem sırasında tüplerin zarar görmesi, yumurtalık rezervine zarar verilmesi , iç yapışıklık oluşması olarak sayılabilir .
İnfertilite tedavisi yöntemlerinin kapsamlı biçimde ele alındığı Yardımcı Üreme Teknikleri yazımıza aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz
Hangi Durumlarda Tekrar Gereklidir?
Bu işlemlerin aşağıdaki durumlarda tekrarı gerekebilir:
- Endometriozisin tekrar etmesi ve yayılması
- Miyomların yeniden büyümesi
- Tüplerin yeniden tıkanması
- Kronik pelvik ağrının devam etmesi
- Yumurtalık kistlerinin tekrar oluşması
- Tüp bebek tedavi öncesi değerlendirme
İşlem Sonrası Hamile Kalma Şansı Artar mı?
İşlem sonrası hamile kalma şansı artar . özellikle Laparoskopi işlemi sonrası tüpler açıldıysa , rahim içini bozan polip yada miyomlar çıkarıldıysa , rahim içi yapışıklık düzeltildiyse sonrasında gebelik şansı artmaktadır.
Sonuç ve Değerlendirme
Laparoskopi ve histereskopi jinekolojik hastalıkların tanı ve tedavisinde kullanılan minimal invaziv cerrahi yöntemlerdir. İki yöntem de üreme sağlığı ile ilgili birçok sorunun teşhis ve tedavisinde önemli rol oynar ve hızlı iyileşme süreci sunar. İşlemden sonra hastanın durumu ve semptomlarına bağlı olarak bazen tekrar gerekebilir. Doktorunuz sizin için hangi yöntemin uygun olduğunu belirleyerek kişiselleştirilmiş bir tedavi planı sunacaktır.
İletişim Bilgileri:
İnfertilite, Tüp Bebek ve Kadın Sağlığı İle İlgili her konuda çekinmeden bize Ulaşın:
https://drhaticealtuntas.com/iletisim/
Op. Dr. Hatice Altuntaş, İnfertilite ve Tüp Bebek Uzmanı
Tel: +90 505 304 60 99
Üreme sağlığı, infertilite ve tüp bebek ile ilgili yaptığım sosyal medya paylaşımlarım ve bilgilendirme videolarım için Instagram hesabımı ve YouTube kanalıma göz atabilirsiniz.
